Wyrzutnia dachowa

Wyrzutnia dachowa w systemach wentylacji mechanicznej stanowi zakończenie instalacji, którego zadaniem jest usunięcie zużytego powietrza poza budynek, ponad połać dachową, zapewniając jednocześnie swobodny wypływ powietrza bez względu na panujące na zewnątrz warunki atmosferyczne.

Wykonanie wyrzutni dachowej musi zapewniać niezakłócony przepływ powietrza, a przejście dachowe powinno być wodoszczelne i odporne na warunki atmosferyczne, takie jak śnieg, deszcz oraz wysokie temperatury.

Prawidłowe zaprojektowanie i wykonanie wyrzutni dachowej wymaga nie tylko odpowiedniego przeliczenia jej wielkości i wysokości, ale również doboru materiału, z jakiego wyrzutnia dachowa ma być wykonana, oraz właściwego dopasowania do połaci dachu.

Warto pamiętać, że odległość wyrzutni od okien to co najmniej 3 metry oraz że otwory wyrzutowe powinny być oddalone od czerpni o minimum 6–8 metrów.

Gdzie najczęściej stosowane są wyrzutnie dachowe?

Dachowe wyrzutnie powietrza stosowane są zarówno w budynkach jednorodzinnych, jak i w większych obiektach, budynkach usługowych, produkcyjnych oraz obiektach użyteczności publicznej, w tym w systemach wentylacji przemysłowej.

Generalnie wyrzutnie dachowe znajdują zastosowanie wszędzie tam, gdzie ich wykorzystanie jest ekonomicznie i technicznie uzasadnione oraz tam, gdzie wykonanie wyrzutni ściennej nie jest możliwe z punktu widzenia obowiązujących wymagań technicznych, np. ze względu na charakter usuwanego powietrza lub lokalizację elementów budynku.

Wyrzutnie dachowe z powodzeniem stosuje się zatem w budynkach z dachami płaskimi, dwuspadowymi i czterospadowymi.

Możliwe są do wykonania przy różnych rodzajach pokrycia dachowego – na dachach pokrytych dachówką, blachą trapezową, blachą na rąbek czy panelami dachowymi.

Stosowane są zarówno w obiektach przemysłowych, jak i w wentylacji domów jednorodzinnych, aby zapewnić komfortowy mikroklimat i wyrzucić zużyte powietrze możliwie daleko od czerpni oraz strefy użytkowanej przez mieszkańców.

Jakie funkcje spełnia wyrzutnia dachowa oraz jakimi cechami powinna się charakteryzować?

Podstawowym zadaniem wyrzutni dachowej jest wyprowadzanie powietrza z centrali wentylacyjnej ponad połać dachu i usunięcie zużytego lub zanieczyszczonego powietrza z dala od okien, drzwi, tarasów lub sąsiednich budynków.

1. Wyrzutnia dachowa to zazwyczaj kompletny produkt składający się z króćca przyłączeniowego, kołnierza montażowego oraz korpusu wyrzutni zakończonego wywiewką pionową lub poziomą, której kształt zależy od typu oraz rodzaju wyrzutni dachowej.
2. Bez względu na typ, kształt oraz rodzaj wyrzutni każda konstrukcja powinna zapewniać wodoszczelność oraz być odporna na promieniowanie UV i pozostałe warunki atmosferyczne.
3. Konstrukcja wyrzutni dachowej musi zapewniać bezpieczeństwo jej użytkowania, serwisowania i czyszczenia. Materiał, z którego jest wykonana, powinien być odporny na warunki atmosferyczne, a jej rozmiar i średnica muszą być odpowiednio dopasowane do wydajności rekuperacji i ilości przetłaczanego powietrza.
4. Niemniej ważny jest kąt nachylenia dachu. W przypadku dachów płaskich należy szczególnie zwracać uwagę na prawidłową lokalizację wyrzutni i ograniczenie ryzyka ponownego zasysania usuwanego powietrza.

Materiały, z jakich wykonuje się wyrzutnie dachowe

Do wykonania czerpni i wyrzutni dachowych najczęściej stosuje się stal ocynkowaną, aluminium oraz polipropylen odporny na promieniowanie UV. Elementy wentylacji mechanicznej mogą być również malowane proszkowo na wybrany kolor z palety RAL.

Wyrzutnie dachowe mogą być opcjonalnie wyposażone w dodatkową warstwę izolacji, która ogranicza ryzyko kondensacji pary wodnej przy przejściu przez połać dachową.

Mogą posiadać również siatkę zabezpieczającą przed przedostawaniem się do instalacji ptaków oraz większych owadów.

Wyrzutnia dachowa to zazwyczaj kompletny produkt nadający się do bezpośredniego montażu w połaci dachowej. Wielu producentów systemów wentylacji mechanicznej oferuje wyrzutnie dachowe jako rozwiązania systemowe, zapewniając szeroki wybór kolorów, kształtów oraz wersji wykonania.

Kluczowe parametry wyrzutni dachowych

Określenie parametrów wyrzutni dachowej powietrza oraz jej lokalizacji nie może być pozostawione przypadkowi. To ważny element systemu wentylacji mechanicznej, dlatego należy prawidłowo określić jej położenie na powierzchni dachu oraz podstawowe parametry:

• średnicę lub przekrój,
• wysokość,
• materiał wykonania – np. stal, aluminium lub polipropylen,
• typ, kształt i wyposażenie – m.in. wyrzutnie typu A, B, C, D i E,
• izolację – wyrzutnie występują w wersjach izolowanych i nieizolowanych. Niektóre modele posiadają fabrycznie izolowany przewód wentylacyjny, natomiast inne wymagają dodatkowego zaizolowania po montażu.

Czerpnie i wyrzutnie dachowe: rodzaje

Wśród najczęściej stosowanych rozwiązań wyróżnia się między innymi wyrzutnie typu A, B, C i E:

• wyrzutnie typu A i B to wyrzutnie o poziomym wyrzucie powietrza, których konstrukcja pomaga chronić kanały wentylacyjne przed opadami atmosferycznymi, takimi jak deszcz i śnieg,
• wyrzutnie typu C i E wykorzystują pionowy wyrzut powietrza, kierując strumień zużytego powietrza pionowo w górę.

Dlaczego warto zdecydować się na wyrzutnię dachową?

Wyrzutnie powietrza w wykonaniu dachowym, choć mogą być droższe niż rozwiązania wykonane bezpośrednio w ścianie budynku, pozwalają ograniczyć ryzyko uciążliwego hałasu oraz nieprzyjemnego zapachu w pobliżu tarasów, okien i miejsc, w których przebywają użytkownicy budynku.

Odpowiednio zaprojektowana wyrzutnia dachowa pozwala skierować zużyte powietrze ponad połać dachu oraz zachować odpowiednią odległość od stref mieszkalnych i czerpni powietrza.

Dodatkową zaletą może być estetyka budynku. Wyrzutnia umieszczona na dachu nie zajmuje miejsca na elewacji i zazwyczaj jest mniej widoczna z poziomu terenu.

Czerpnia-wyrzutnia dachowa: restrykcje montażowe

Wyrzutnie dachowe, zwłaszcza modele wykorzystujące pionowy wyrzut powietrza, pozwalają skutecznie odprowadzać zużyte powietrze ponad połać dachową i ograniczać możliwość jego ponownego przedostania się do strefy użytkowej budynku.

Nie oznacza to jednak, że czerpnię i wyrzutnię można montować bezpośrednio obok siebie. Lokalizacja obu elementów powinna być dobrana w taki sposób, aby ograniczyć ryzyko ponownego zasysania powietrza usuwanego przez czerpnię.

Rzeczywiste wymagane odległości zależą między innymi od rodzaju wyrzutni, kierunku wyrzutu powietrza, usytuowania czerpni, konstrukcji dachu oraz obowiązujących wymagań technicznych. Dlatego rozmieszczenie tych elementów powinno być uwzględnione już na etapie projektowania instalacji wentylacyjnej.