Jak czytać rachunki za prąd oraz jak oszczędzać energię? Odpowiadamy!



Rachunek za energię elektryczną należy do najmniej zrozumiałych faktur, które co miesiąc płacimy w ramach prowadzenia gospodarstwa domowego. Choć uiszczamy opłatę, którą w podsumowaniu podaje nasz sprzedawca prądu, mnogość pozycji w ramach dystrybucji energii, wyjaśnienie czym są i za co właściwie płacimy, sprawia trudność większości z odbiorców prądu. Tymczasem, warto prześledzić poszczególne punkty na wystawionej przez sprzedawcę energii fakturze, aby dowiedzieć się z czego składa się rachunek za prąd, czym są opłaty dystrybucyjne i w jaki sposób możemy wpłynąć na ich wysokość. Z poniższego artykułu dowiesz się także, jak oszczędzać energię elektryczną oraz czy istnieje sposób na pełną niezależność od dystrybutorów prądu. W zależności od rodzaju podpisanej umowy kompleksowej oraz długości okresu rozliczeniowego, ale i zużycia energii poszczególne faktury mogą się między sobą nieznacznie różnić.

Jak czytać rachunki za prąd oraz jak oszczędzać energię? Odpowiadamy!

Faktura rozliczeniowa: z jakich pozycji się składa?

Rachunek za prąd składa się tak naprawdę z trzech głównych elementów: w ramach każdej faktury odbiorca energii elektrycznej dostaje zestawienie sprzedaży prądu oraz opłat za jego dystrybucję. Każda faktura rozliczeniowa składa się także z danych korespondencyjnych sprzedawcy prądu; podane są również dane nabywcy. Są to stałe punkty każdego rozliczenia, ponadto każdy odbiorca prądu, na którego sporządzona jest umowa, ma przypisany indywidualny numer płatnika, a licznik będący w naszym posiadaniu jest oznaczony specjalnym numerem ewidencyjnym. Te wszystkie spersonalizowane informacje, również są istotną częścią faktury, bowiem przy korektach płatności, ale i przepisaniu licznika na inną osobę konieczne jest podanie zarówno adresu punktu poboru, jak i potwierdzenie poszczególnych danych z umowy. Dane sprzedawcy i płatnika to jednak dopiero wstęp do szeregu informacji zawartych w fakturze. To, jaki kształt ostatecznie będzie miał rachunek za prąd, zależne jest w dużej mierze od sposobu rozliczania płatności ze sprzedawcą energii elektrycznej.

Faktury prognozowane czy bieżący odczyt? W jaki sposób rozliczać się za sprzedaż energii elektrycznej?

Niemal każdy sprzedawca prądu daje wybór klientowi, co do sposobu rozliczania się. Zasadniczo istnieją dwie opcje: płatnik może rozliczyć się “z góry” lub też “z dołu”. Jakie są różnice, którymi odznacza się każdy okres rozliczeniowy? W pierwszym przypadku do naszych skrzynek trafia faktura prognozowana, czyli szacunkowe wyliczenia sprzedawcy energii elektrycznej. Faktury-prognozy nie oznaczają jednak, że kalkulacje sprzedawcy są dowolne: opierają się one bowiem o sezonowość, ale i przynajmniej roczne prześledzenie naszego zużycia prądu.

Jeżeli sprzedawca zawyży szacunki, w kolejnym okresie rozliczeniowym zostanie odliczona nam nadpłata. Jeśli jednak okaże się, że nasze zużycie energii czynnej będzie większe niż wynika to z faktur, różnicę w kwocie do uregulowania będziemy musieli zapłacić my: jest to tak zwana niedopłata. Po wysokiej niedopłacie, możemy spodziewać się także wyższych cyfr na kolejnych prognozowanych rachunkach. Sprzedawca prądu będzie starał się, aby zbliżyć się do precyzyjnego określenia naszego poboru energii. Przeciwieństwem prognoz są odczyty bieżące. Co miesiąc, odczyt licznika przeprowadza w takim wariancie inkasent, a my płacimy za rzeczywiste zużycie prądu. Wtedy też, co pół roku nie otrzymujemy faktur rozliczeniowych za mijający okres poboru.

Rachunek za prąd

Taryfy prądu – którą wybrać oraz jak wpływają na nasze rachunki?

Informacją, którą znajdziemy na fakturze za energię elektryczną, a która w najistotniejszy sposób wpływa na opłaty naliczane przez operatora systemu dystrybucyjnego, jest ta o przypisanej do nas taryfie za prąd. Taryfy dla gospodarstw domowych oznaczone są literkami G i odpowiednimi liczbami. I tak kolejno:

  • G11 jest taryfą, w której cena za prąd jest stała przez cały czas trwania doby
  • G12 to taryfa, w której cena ulega zmianie w zależności od pory dnia. Za energię elektryczną zapłacimy taniej między godziną 13:00, a 16:00 oraz między 22 a 7 rano.
  • G12w jest to taryfa rozszerzona o weekendy, dni ustawowo wolne od pracy, za prąd zapłacimy mniej także w godzinach 13:00, a 15:00 oraz między 22,a 6 rano
  • G13, taryfa przeznaczona dla odbiorców ogrzewających dom prądem lub przygotowującym ciepłą wodę użytkową. W wariancie tej grupie taryfowej płacimy mniej od 1 kwietnia do 30 września, od poniedziałku do piątku 13.00 ? 19.00 i 22.00 ? 7.00, od 1 października do 31 marca, od poniedziałku do piątku 13.00 ? 16.00 i 21.00 ? 7.00, w weekendy oraz dni ustawowo wolne od pracy.

Kobieta sprawdza rachunki

Grupa taryfowa – która jest najkorzystniejsza?

Najczęściej wybieraną przez właścicieli domów jednorodzinnych taryfą jest jednostrefowa taryfa G11. Choć nie płacimy w niej mniej w godzinach nocnych, cena za kWh prądu jest niezmienna, nie musimy więc dostosowywać ilości zużytej energii elektrycznej do panującej pory dnia. Popularnością cieszy się także taryfa G12. Jej odbiorcy, którzy mają zapotrzebowanie na korzystanie z energochłonnych urządzeń nocną porą lub pracują w późnych godzinach, mogą finansowo wyjść korzystniej, korzystając w gospodarstwie domowym właśnie z tej taryfy w danym okresie rozliczeniowym.

Opłata abonamentowa, opłata przejściowa, opłata OZE – sprawdź jakie opłaty kryją się pod tymi punktami!

O ile odbiorca energii elektrycznej bez trudności odczyta pierwszą część rachunku za prąd, o tyle szczegółowe punkty zawierające opis poszczególnych opłat dystrybucyjnych podawanych przez sprzedawcę prądu i związanych z energią czynną sprawiają większości z nas spore trudności. Jak czytać rachunek za prąd, by dowiedzieć się jaka jest cena jednostkowa energii elektrycznej i co składa się na opłaty zmienne i opłaty stałe? Skorzystaj z naszego przewodnika i sprawdź, za co naprawdę płacisz!

Wtyczki do prądu

Opłata za energię czynną, a opłaty za dystrybucję

Przede wszystkim musimy rozróżnić dwa główne punkty faktury: opłata za zużytą energię elektryczną i opłaty za dystrybucję energii. Energia czynna, czyli pierwsza z dużych opłat to nic innego jak rachunek za ilość faktycznie zużytych kilowatogodzin w odniesieniu do grupy taryfowej. Opłata jest obliczana poprzez pomnożenie stawki za 1 kWh, przez ilość zużytego prądu. Cena jednostkowa za prąd, zawsze musi być zatwierdzona przez prezesa urzędu regulacji energetyki. Nie jest to zatem dowolna stawka, zmieniana regularnie przy każdym rachunku przez sprzedawcę prądu, a kwota przypisana do danej taryfy na dany okres rozliczeniowy. To, ile zapłacimy za energię czynną jest ściśle uzależnione od ilości zużytej energii. Z kolei opłaty dystrybucyjne to opłaty za przesyłanie energii przez operatora systemu dystrybucyjnego. To właśnie ten najbardziej rozbudowany punkt w naszych rachunkach, dotyczący usługi dystrybucji sprawia tak wiele kłopotu. Poniżej wyjaśniamy znaczenie każdej z opłat dla naszego rachunku.

Opłata dystrybucyjna zmienna całodobowa

W zależności od sprzedawcy prądu możemy spotkać się z punktem o opłacie dystrybucyjnej zmiennej całodobowej lub mieć naliczane stawki w punkcie opłata sieciowa zmienna. Kwota widoczna w tej rubryce jest pobierana w zależności od wykorzystanych kilowatogodzin. Jest to nic innego jak opłata za drogę, którą pokonuje energia elektryczna od dystrybutora do gospodarstwa domowego, w tym także uwzględnione zostają straty energii.

Opłata OZE

Opłata związana ze wsparciem technologii bazujących na odnawialnych źródłach energii. Obowiązek jej uiszczania powstał w 2015 roku, a regulowała go ustawa o OZE. Jednakże samą opłatę odbiorca prądu opłacał w latach 2016 i 2017. Od 2018 aż po 2021 rok gospodarstwa domowe nie płaciły nic, w ramach tejże opłaty. Została ona ponownie naliczana od 2021 roku, a jej celem jest maksymalne wsparcie wytwarzania prądu w oparciu o odnawialne źródła. Warto jednak podkreślić, że opłata ta jest opłatą ze zmienną stawką, a jej wysokość także reguluje URE. Opłata OZE pokrywa koszty związane z procesem uczestnictwa producentów zielonej energii w systemach taryfy gwarantowanej i dopłat do ceny rynkowej.

Opłata kogeneracyjna całodobowa

Kogeneracja to sprzężony proces powstawania energii – prądu oraz energii cieplnej. Opłata kogeneracyjna jest ściśle związana z zapewnieniem wytworzenia energii elektrycznej w ramach krajowego systemu elektroenergetycznego. Czerpiąc z wysokosprawnej kogeneracji, dystrybutorzy prądu czynią ukłon w kierunku środowiska. Dzieje się tak, ponieważ energia wytwarzana jest w elektrociepłowniach, które w tym procesie wykorzystują mniej paliwa, aniżeli miałoby to miejsce wtedy, kiedy osobno produkowano by prąd w elektrowni, a ciepło wytwarzano w ramach osobnego procesu w ciepłowni. Opłata kogeneracyjna nie jest stała, w roku 2022 odbiorcy końcowi energii elektrycznej zapłacili 4.06 zł/MWh.

Opłata dystrybucyjna stała

Opłata sieciowa stała jest niezależna od naszego zużycia energii elektrycznej. W jej ramach dokonujemy opłaty za zainstalowanie określonego rodzaju układu pomiarowego (wyższe koszty ponoszą właściciele układu trójfazowego, mniej płacą odbiorcy u których zainstalowano układ jednofazowy). Opłata sieciowa stała jest przeznaczona na koszty utrzymania urządzeń energetycznych, które ponosi operator systemu przesyłowego w ramach zawartej umowy dystrybucyjnej.

Opłata przejściowa

Opłata przejściowa jest ściśle powiązana z reformą sektora energetycznego i towarzyszącym jej tłem politycznym. W związku z wcześniejszym rozwiązaniem kontraktów długoterminowych obowiązujących od 1994 roku, powstała spora strata u dostawców prądu. Dzięki KDT, sprzedawcy energii mieli możliwość sprzedaży przez kolejne lata, a przedsiębiorstwa energetyczne mogły planować inwestycje w dłuższej perspektywie. Taką pomoc publiczną komisja UE uznała za niedopuszczalną i zobowiązała Polskę do rozwiązania KDT. Zgodnie z ustawą, na zobowiązania kredytowe KDT zrzucają się obecnie wszyscy odbiorcy. Jak sama nazwa wskazuje, obowiązek opłaty nie został wprowadzony na stałe, jednak został on po raz kolejny przedłużony.

Opłata mocowa

Opłaty dystrybucyjne zostały uzupełnione o opłatę mocową 1 stycznia 2021 roku na podstawie ustawy o rynku mocy. Opłata ma pokryć koszty związane z bezpieczeństwem energetycznym, czyli stałymi dostawami prądu dla odbiorców końcowych. Opłata mocowa nie jest stała: do 30 września każdego roku jej wysokość podaje do publicznej wiadomości Urząd Regulacji Energetyki.

Opłata abonamentowa i inne stawki opłat dystrybucyjnych

W ramach opłaty abonamentowej, odbiorca ponosi koszty związane odczytem liczników, wystawianiem faktur i utrzymaniem infrastruktury związanej z obsługą klienta. Na fakturach różnych dostawców możemy też spotkać się z punktami zawierającymi informację o stawce za opłatę handlową. Opłata handlowa jest związana z obsługą sprzedaży, z kolei opłata jakościowa będąca opłatą za odpowiednie standardy dostawy prądu, w zależności od przedsiębiorstw energetycznych może figurować na rachunkach jako stawka jakościowa.

Przykładowa faktura zamyka się informacją o tym, jaką część kosztów stanowi podatek vat, jaka jest wysokość rachunku i jaki termin płatności na uregulowanie płatności obowiązuje w przypadku konkretnego płatnika. Każdy odbiorca ma swój numer konta bankowego, również zaznaczony na rachunku. Rachunek wieńczy adnotacja odnośnie zużycia prądu w okresie analogicznym poprzedniego roku.

Jak obniżyć rachunki za energię elektryczną?

Fotowoltaika na dachu domu

Już wiesz, że na fakturę za energię elektryczną składa się mnogość opłat, z czego większość stanowią opłaty związane z dystrybucją surowca do naszych domów, aniżeli z ilością rocznego zużycia energii. Wysokie rachunki skłaniają większość gospodarstw domowych do zmian w obrębie sprzedawcy energii lub kupna energooszczędnych urządzeń. Jednak najlepszym sposobem, by uniezależnić się od rosnących cen prądu, jest inwestycja w odnawialne źródła energii: fotowoltaika we współpracy z pompą ciepła przyniesie prosumentowi nie tylko oszczędności w zakresie prądu, ale i szybki zwrot kosztów poniesionych w związku z instalacją. Jeśli nie chcesz być dłużej skazany na szybujące ceny prądu, nasi projektanci wyjdą Ci naprzeciw! Oferta naszej firmy skierowana jest zarówno do przedsiębiorstw, jak i klientów indywidualnych, którzy chcą stać się wytwórcami własnego prądu i zyskać niezależność energetyczną.

Pozostałe artykuły:

Koszt pompy ciepła do domu 200m2 - roczne wydatki, zalety, wady i opinie

Jak czytać rachunki za prąd oraz jak oszczędzać energię? Odpowiadamy!

Inwestycja w odnawialne źródła energii cieszy się w Polsce niesłabnącym zainteresowaniem. Przyczyn takiego stanu rzeczy…
Przejdź Strzałka

Domy energooszczędne, ile kosztuje ich budowa?

Jak czytać rachunki za prąd oraz jak oszczędzać energię? Odpowiadamy!

Definicja domów energooszczędnych nie została precyzyjnie określona, a same budynki tego typu nie stanowią jedynie chwilowej…
Przejdź Strzałka

Parametry domów energooszczędnych

Jak czytać rachunki za prąd oraz jak oszczędzać energię? Odpowiadamy!

parametry domu energooszczędnego
Jeśli właśnie wpisałeś/aś w wyszukiwarkę hasło: ?dom energooszczędny parametry?, to znaczy, że albo rozważasz wybudowanie…
Przejdź Strzałka

Różnice między domami pasywnymi i energooszczędnymi

Jak czytać rachunki za prąd oraz jak oszczędzać energię? Odpowiadamy!

Różnica między domami pasywnymi a energooszczędnymi
Dom, który budujemy powinien nam służyć długie lata. Współcześnie, dobry dom, to nie tylko taki,…
Przejdź Strzałka

Pompa ciepła czy warto?

Jak czytać rachunki za prąd oraz jak oszczędzać energię? Odpowiadamy!

pompa ciepła czy warto
Polska jak państwo członkowskie UE musi dostosować się do unijnej dyrektywy dotyczącej charakterystyki energetycznej budynków.…
Przejdź Strzałka

Czy warto montować kolektory słoneczne?

Jak czytać rachunki za prąd oraz jak oszczędzać energię? Odpowiadamy!

panele solarne
W Polsce, w branży budowlanej, nie było takiego drugiego produktu / rozwiązania tak mocno lobbowanego i…
Przejdź Strzałka

Fotowoltaika

Jak czytać rachunki za prąd oraz jak oszczędzać energię? Odpowiadamy!

fotowoltaika
Fotowoltaika to pozyskiwanie energii słonecznej i przetwarzanie jej na energię elektryczną. W Polsce takie pozyskiwanie…
Przejdź Strzałka

Budownictwo energooszczędne

Jak czytać rachunki za prąd oraz jak oszczędzać energię? Odpowiadamy!

dom pasywny
Zainteresowanie budownictwem energooszczędnym rośnie wraz ze wzrostem cen paliw. Podrożały wszystkie nośniki energii więc koszty ogrzewania…
Przejdź Strzałka

Szybka
wycena

Szybka wycena